Iranian Journal of Surgery 1735-4099 34 Spring 2026 05 22 Satisfaction and Effectiveness of Virtual Education Among Clinical Dental Students رضایت‌مندی و اثربخشی آموزش مجازی در میان دانشجویان بالینی دندان‌پزشکی 50 55 736414 EN Tanaz Pourlak Assistant Professor of Maxillofacial Surgery, Department of Maxillofacial Surgery, Faculty of Dentistry, Tabriz University of Medical Sciences Marjan Dehdilani Assistant Professor of Anesthesiology, Department of Anesthesiology, Faculty of Medicine, Tabriz University of Medical Sciences ُShima Pasha Abgarmi Dental Student, Department of Maxillofacial Surgery, Faculty of Dentistry, Tabriz University of Medical Sciences Journal Article Background and Objective: The rapid advancement of information and communication technology has revolutionized higher education, particularly within the medical and dental fields. Virtual education serves as a critical component of the learning process, providing students with enhanced access and flexibility, while also presenting challenges that warrant careful consideration. This study aims to evaluate the satisfaction levels of clinical dental students at Tabriz University of Medical Sciences with respect to virtual education and to identify the key factors influencing their learning experience. Materials & Methods: A cross-sectional analytical study was conducted involving 165 clinical dental students who had completed at least one theoretical course through virtual education. Data were collected using a structured questionnaire developed by Houri et al. in 2022, which assessed various dimensions of online learning, including content delivery, professor-student interaction, technical support, and evaluation methods. The data were analyzed using SPSS software version 26, applying descriptive statistics, independent t-tests, and one-way ANOVA to explore differences in satisfaction based on gender, academic semester, and year of entry. The Pearson correlation coefficient was employed to examine the relationships between satisfaction scores and demographic factors, with a significance threshold set at a P-value of less than 0.05. Results: Overall satisfaction scores ranged from 27 to 78, yielding a mean of 47.05 ± 8.6, indicating a moderate to high level of satisfaction with virtual education. Statistically significant differences in satisfaction levels were not observed between female (47.36 ± 8.41) and male students (46.84 ± 8.7) (P = 0.620), across academic semesters (seventh semester 46.18 ± 9.53, ninth semester 47.9 ± 3.8, and eleventh semester 46.18 ± 9.53) (P = 0.600), or between years of entry (2018 47.08 ± 13.8, 2019 47.3 ± 3.8, and 2020 46.18 ± 9.53) (P = 0.600). Conclusion: The findings of this research suggest that virtual education is an effective means for delivering theoretical knowledge in the field of dental education. Nonetheless, it is essential to enhance interactive elements, adopt blended learning models, and strengthen technical support to increase student engagement and improve learning outcomes. This study underscores the necessity for ongoing assessment and refinement of virtual education strategies to better align with the educational needs of students. زمینه و هدف: توسعه سریع فناوری اطلاعات و ارتباطات آموزش عالی را به‌ویژه در حوزه‌های پزشکی و دندان‌پزشکی متحول ساخته است. آموزش مجازی به‌عنوان جزء اساسی فرایند یادگیری، دسترسی و انعطاف‌پذیری بیشتری برای دانشجویان فراهم می‌سازد، در حالی که چالش‌هایی نیز ایجاد می‌کند که باید مورد توجه قرار گیرند. این مطالعه با هدف ارزیابی سطح رضایت دانشجویان بالینی دندان‌پزشکی دانشگاه علوم پزشکی تبریز از آموزش مجازی و شناسایی عوامل اصلی مؤثر بر تجربه یادگیری آنان انجام شد. مواد و روش‌ها: مطالعه تحلیلی مقطعی بر روی ۱۶۵ دانشجوی بالینی دندان‌پزشکی که حداقل یک درس نظری را به‌صورت آمـوزش مجـازی گـذرانده بودند، انجام گرفت. داده‌ها با استفاده از پرسش‌نامه ساختاریافتهLMS (توسط هوری و همکاران در سال 2022) شامل ارزیابی جنبه‌های مختلف یادگیری آنلاین از جمله نحوه ارائه محتوا، تعامل استاد و دانشجو، پشتیبانی فنی و روش‌های ارزیابی گردآوری شد. داده‌ها با نرم‌افزار SPSS نسخه ۲۶ تحلیل و از آمار توصیفی، آزمون تی مستقل و تحلیل واریانس یک‌طرفه برای بررسی تفاوت‌های رضایت بر اساس جنس، ترم تحصیلی و سال ورود استفاده گردید. ضریب همبستگی پیرسون برای بررسی ارتباط بین نمرات رضایت و عوامل جمعیت‌شناختی به‌کار رفت؛ P-Value کمتر از 05/0 معنادار در نظر گرفته شد. یافته‌ها: دامنه نمـرات رضایت کلی بین ۲۷ تا ۷۸ با میانگین 6/8 ± 05/47 به‌دست آمد که نشان‌دهنده سطح رضایت متوسط تا بالا از آمـوزش مجـازی بود. از نظـر سطـح رضایتمندی تفـاوت آماری معناداری بین دانشجویان دختر (41/8 ± 36/47) و پسر (84/8 ± 7/46) (620/0=p)، ترم‌های مختلف تحصیلی (ترم هفت برابر 53/9 ± 18/46 و ترم نه برابر 3/8 ± 9/47 و ترم یازده برابر (53/9 ± 18/46) (600/0=p) و سال‌های ورود (سال 1397 برابر 13/8 ± 08/47 و سال 1398 برابر 3/8 ± 9/47 و سال 1399 برابر (53/9 ± 18/46) (600/0=p) مشاهده نشد. نتیجه‌گیـری: یافته‌ها نشان می‌دهند که آموزش مجازی ابزار مؤثری برای انتقال دانش نظری در آموزش دندان‌پزشکی است. با این حال، بهبود تعامل، به‌کارگیری مدل‌های آموزش ترکیبی و تقویت پشتیبانی فنی برای ارتقای مشارکت دانشجویان و پیامدهای یادگیری ضروری است. این مطالعه بر نیاز به ارزیابی و بهبود مستمر راهبردهای آموزش مجازی جهت تطبیق بهتر با نیازهای آموزشی دانشجویان تأکید دارد.

https://ijs.ir/article_736414_1d0ea5b1b411710e9e9e7f27a64fa0ca.pdf