شکستگی دنده در بیماران مولتی تروما

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد گروه جراحی قفسه سینه، دانشگاه علوم پزشکی تبریز، بیمارستان امام رضا (ع)

2 استادیار گروه جراحی عمومی، دانشگاه علوم پزشکی تبریز، بیمارستان امام رضا (ع)

3 دانشیار گروه جراحی عمومی، دانشگاه علوم پزشکی تبریز، بیمارستان امام رضا (ع)

4 پزشک عمومی

5 دستیار گروه بیماری‌های داخلی، دانشگاه علوم پزشکی اردبیل، بیمارستان امام خمینی (ره)

چکیده
زمینه و هدف: ترومای قفسه سینه یکی از علل منجر به مرگ و میر در بیماران ترومایی می‌باشد و شکستگی دنده به علت ترومای بلانت به قفسه سینه، شایعترین اتیولوژی می‌باشد. این مطالعه ارتباط بین شکستگی دنده و پیش آگهی بیماران مولتی تروما را مورد ارزیابی قرار می‌دهد. مواد و روش‌ها: صد و هشتاد چهار بیمار ترومایی با شکستگی دنده ناشی از ترومای بلانت مورد مطالعه قرار گرفتند. در تمامی بیماران یافته‌های دموگرافیک، ویژگی‌های آسیب، ویژگی‌های شکستگی دنده و نیز آسیب‌های همراه و امتیاز شدت آسیب (ISS) ثبت شدند. شکستگی دنده با توجه به محل (راست، چپ و دو طرفه) و سطح [شکستگی دنده‌های فوقانی (دنده اول و دوم)، شکستگی دنده‌های میانی (دنده‌های سوم تا هشتم) و شکستگی دنده‌های تحتانی (دنده‌های نهم تا دوزادهم)] و نیز به صورت لترال و پوسترولترال طبقه‌بندی شدند. تمام آنالیزهای آماری با نرم افزار آماری 16 SPSS و با استفاده از آزمون‌های آماری کای دو، T مستقل و ضریب همبستگی پیرسون صورت گرفت. یافته‌ها: شکستگی دنده شامل پوسترولترال در 128 مورد (6/69%) و لترال در 56 مورد (4/30%) و نیز از نظر محل به صورت فوقانی در 8 بیمار (3/4%)، میانی در 170 بیمار (4/92%) و تحتانی در 6 بیمار (3/3%) بود. بیماران با شکستگی پوسترولترال به طور بارزی میزان عوارض بیشتری داشتند که منجر به انتوباسیون و مراقبت‌های ویژه بیشتر، امتیاز ISS بالاتر شده و با شکستگی لگن و کلاویکول همراه بودند. شکستگی دنده‌های فوقانی در مقایسه با دنده‌های میانی و تحتانی میزان بالاتر نیاز به انتوباسیون (001/0 = P و 04/0 = P)، ترومای گردنی (001/0=P و 01/0 = P) و مدت بستری بیمارستانی طولانی‌تر (001/0P < برای هر دو) و شکستگی دنده‌های تحتانی در مقایسه با شکستگی‌های میانی و فوقانی بطور بارزی میزان ترومای شکمی (001/0P < و 015/0 = P) و شکستگی مهره‌های غیر مجاور (001/0P < و 015/0 = P) بیشتری داشتند. ارتباط مثبت معنادار بین تعداد دنده‌های شکسته و مدت بستری بیمارستانی (001/0P < و 328/0 =R ) و مدت بستری در ICU (01/0 = P و 363/0 = R) مشاهده گردید. هیچ عارضه‌ای طی دو ماه پیگیری مشاهده نشد. نتیجه‌گیـری: شکستگی دنده‌های فوقانی با ترومای شدیدتر همراه بوده و نیازمند بستری بیمارستانی و مراقبت ICU بیشتر با توجه به عوارض مدیکال و جراحی بیشتر می‌باشند. میزان عوارض (موربیدیتی) در شکستگی‌های پوسترولترال بیشتر بوده و این بیماران مراقبت پزشکی بیشتری نیاز دارند.

کلیدواژه‌ها


1. Sirmali M, Turut H, Topçu S, Gülhan E, Yazici U, Kaya S, et al. A comprehensive analysis of traumatic rib fractures: morbidity, mortality and management. Eur J Cardiothorac Surg. 2003; 24(1): 133-8. [PMID: 12853057].
2. Ziegler DW, Agarwal NN. The morbidity and mortality of rib fractures. J Trauma. 1994; 37(6):
975-9. [PMID: 7996614].
3. Karadayi S, Nadir A, Sahin E, Celik B, Arslan S, Kaptanoglu M. An analysis of 214 cases of rib fractures. Clinics (Sao Paulo). 2011; 66(3):
449-51. [PMID: 21552671].
4. Bansidhar BJ, Lagares-Garcia JA, Miller SL. Clinical rib fractures: are follow-up chest X-rays a waste of resources? Am Surg. 2002; 68(4): 449-53. [PMID: 12013289].
5. Flagel BT, Luchette FA, Reed RL, Esposito TJ, Davis KA, Santaniello JM, et al. Half-a-dozen ribs: the breakpoint for mortality. Surgery. 2005; 138(4):
717-23. DOI: 10.1016/j.surg.2005.07.022 [PMID: 16269301].
6. Park S. Clinical Analysis for the Correlation of
Intra-abdominal Organ Injury in the Patients with Rib Fracture. Korean J Thorac Cardiovasc Surg. 2012; 45(4): 246-50. doi: 10.5090/kjtcs.2012.45.4.246. [PMID: 22880170].
7. Dunham CM, Hileman BM, Ransom KJ, Malik RJ. Trauma patient adverse outcomes are independently associated with rib cage fracture burden and severity of lung, head, and abdominal injuries. Int J Burns Trauma. 2015; 5(1): 46-55. [PMID: 26064801].
8. Ritchie NL, Schneider LW, Wang SC, Schneider L. A Method for Documenting Locations of Rib Fractures for Occupants in Real-World Crashes Using Medical Computed Tomography (CT) Scans. Warrendale, PA: SAE; 2006. SAE Technical Paper 2006-01-0250.
9. Baker SP, O’Neill B, Haddon Jr W, Long WB. The injury severity score: a method for describing patients with multiple injuries and evaluating emergency care. J Trauma. 1974; 14(3): 187-96. [PMID: 4814394].
10.    Oyetunji TA, Jackson HT, Obirieze AC, Moore D, Branche MJ, Greene WR, et al. Associated injuries in traumatic sternal fractures: a review of the National Trauma Data Bank. Am Surg. 2013; 79(7): 702-5. [PMID: 23816003].
11.    Byun JH, Kim HY. Factors Affecting Pneumonia Occurring to Patients with Multiple Rib Fractures. Korean J Thorac Cardiovasc Surg. 2013; 46(2):
130-4. doi: 10.5090/kjtcs.2013.46.2.130. [PMID: 23614099].
12.    Lin FC, Li RY, Tung YW, Jeng KC, Tsai SC. Morbidity, mortality, associated injuries, and management of traumatic rib fractures. J Chin Med Assoc. 2016; 79(6): 329-34. doi: 10.1016/j.jcma.2016.01.006. [PMID: 27025223].
13.    Liman ST, Kuzucu A, Tastepe AI, Ulasan GN, Topcu S. Chest injury due to blunt trauma. Eur J Cardiothorac Surg. 2003; 23(3): 374-8. [PMID: 12614809].
14.    Hanafi M, Al-Sarraf N, Sharaf H, Abdelaziz A. Pattern and presentation of blunt chest trauma among different age groups. Asian Cardiovasc Thorac Ann. 2011; 19(1): 48-51. doi: 10.1177/0218492310395954. [PMID: 21357318].
15.    Al-Koudmani I, Darwish B, Al-Kateb K, Taifour Y. Chest trauma experience over eleven-year period at al-mouassat university teaching hospital-Damascus: a retrospective review of 888 cases. J Cardiothorac Surg. 2012; 7: 35. doi: 10.1186/1749-8090-7-35. [PMID: 22515842].
16.    Reddy NB, Hanumantha, Madithati P, Reddy NN, Reddy CS. An epidemiological study on pattern of thoracoabdominal injuries sustained in fatal road traffic accidents of Bangalore: autopsy-based study. J Emerg Trauma Shock. 2014; 7(2): 116-20. doi: 10.4103/0974-2700.130882. [PMID: 24812457].
17.    Thor CP, Gabler HC. The relationship between thoracic organ injuries and associated rib fractures. Biomed Sci Instrum. 2008; 44: 292-7. [PMID: 19141931].
18.    Hwang EG, Lee Y. Effectiveness of intercostal nerve block for management of pain in rib fracture patients. J Exerc Rehabil. 2014; 10(4): 241-4. doi: 10.12965/jer.140137. [PMID: 25210700].