رابطه سلامت روان و عزت نفس با ارزیابی فراشناختی بدشکلی بدن در زنان متقاضی رینوپلاستی مراجعه کننده به دو مرکز جراحی زیبایی کرمانشاه در سال 1396-1397

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

کارشناسبهداشت عمومی، دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه

چکیده
زمینه و هدف: رینوپلاستی را می‌توان شایع‌ترین عمل جراحی زیبایی در ایران نامید که هر روزه به تعداد آن افزوده می‌گردد. مطالعات نشان داده‌اند که سلامت روان و عزت نفس از جمله عواملی هستندکه می‌توانند در گرایش افراد به رینو پلاستی تأثیر داشته باشد. برداشت افراد از ظاهر خود نیز می‌تواند بر سلامت روان، عزت نفس و گرایش به عمل رینو پلاستی مؤثر باشد. بنابر آنچه گفته شد، هدف از این مطالعه، تعیین ارتباط سلامت روان و عزت نفس با ابعاد فراشناختی بدشکلی بدن زنان متقاضی رینوپلاستی مراجعه کننده به مراکز جراحی زیبایی کرمانشاه در سال 1396-1397 است. مواد و روش‌ها: پژوهش حاضر یک مطالعه توصیفی – تحلیلی - مقطعی است که در سال 1396-1397 در مراکز جراحی زیبایی کرمانشاه شامل یک مطب خصوصی و بیمارستان دولتی طالقانی بر روی یک نمونه 150 نفری از زنان متقاضی رینوپلاستی صورت گرفت. اطلاعات از طریق پرسشنامه‌های ارزیابی فراشناخت بدشکلی بدن (BDMCQ)، پرسشنامه عزت نفس روزنبرگ (SES) و پرسشنامه سلامت عمومی (GHQ-28) جمع-آوری شدند. سپس یافته‌ها با استفاده از نرم افزار SPSS 16 و آمارهای توصیفی و استنباطی و همبستگی پیرسون و آزمون رگرسیون خطی مورد تحلیل قرار گرفتند. یافته‌ها: این مطالعه روی 150 زن با میانگین سنی 24/4 ± 04/24 انجام شد. از نظر وضعیت تأهل 80 درصد آزمودنی‌ها مجرد بودند. نتایج تحلیل داده‌ها نشان داد که بین سلامت روان (52/0=r، 001/0 > P)، افسردگی (48/0=r، 001/0 >P )، اضطراب (47/0=r، 001/0 > P)، عملکـرد اجتماعی (32/0=r، 001/0 > P)، علائم جسمانی (41/0=r، 001/0 >P ) و ارزیابی فراشناختی بد شکلی بدن رابطه مثبت معناداری دارد، و عزت نفس با ارزیابی فراشناختی از شکل بدن (39/0-=r، 001/0 > P) رابطه منفی معنادار دارد. همچنین تحلیل داده‌ها نشان داد که ارتباط مثبت معناداری بین زیر مقیاس‌های سلامت روان (علائم جسمانی، اضطرابی، عملکرد اجتماعی، افسردگی) و زیر مقیاس‌های ارزیابی فراشناختی از بدشکلی بدن (راهبردهای کنترل فراشناختی، ائتلاف فکر - عمل، باورهای مثبت و منفی فرا شناختی و رفتارهای ایمنی) وجود دارد (05/0>(P. بین عزت نفس و و زیر مقیاس پرسشنامه ارزیابی فراشناختی بدریخت انگاری رابطه منفی معناداری وجود داشت (001/0 > P). همچنین عزت نفس و سلامت روان 30 درصد تغییرات ارزیابی فراشناختی از بدشکلی بدن را تبیین می‌کنند (30/0=R2adj). نتیجه‌گیـری: با توجه به نتایج این مطالعه افزایش عزت نفس و سلامت روان منجر به بهبود ارزیابی فراشناختی از شکل بدن می‌شود که این بهبود می‌تواند در کاهش عمل‌های زیبایی کمک کننده باشد. از طرف دیگر بهبود ارزیابی از بدن خود می‌تواند منجر به بهبود سلامت روان و عزت نفس که این عوامل خود از علل گرایش افراد به سمت عمل‌های زیبایی هستند.

کلیدواژه‌ها