زمینه و هدف: چسبندگی جراحی بعد از عمل یک نتیجه شایع ناشی از جراحی داخل صفاقی است که ممکن است منجر به عوارض متعددی مانند انسداد روده کوچک، درد شکمی مزمن و ناباروری در زنان شود که تأثیر قابل توجهی در هزینه‌های مراقبت-های بهداشتی دارد. تلاش‌های زیادی برای کاهش میزان چسبندگی پس از جراحی با استفاده از عوامل ضد التهابی، فیبرینولیتیک، ضد انعقاد، موانع مکانیکی و آنتی بیوتیک‌ها انجام شده است. مطالعه حاضر با هدف بررسی اثربخشی هیالورونات سدیم، روغن کنجد، عسل و نانوذرات نقره در جلوگیری از تشکیل چسبندگی جراحی پس از عمل انجام شد. مواد و روش‌ها: تعداد 40 موش صحرایی نر نژاد ویستار به صورت تصادفی به پنج گروه تقسیم شدند به این ترتیب که هشت موش صحرایی در هر گروه شامل گروه کنترل، هیالورونات، کنجد، عسل و نقره قرار گرفتند. آنها در دمای 21 درجه سانتیگراد و رطوبت 5 ± 60٪ قرار گرفتند و تحت شرایط فوق به مدت دو هفته نگهداری شدند و پس از گذشت دو هفته، حیوانات تحت لاپاراتومی قرار گرفتند. برای تعیین شدت چسبندگی به وسیله دو جراح مختلف براساس دو سیستم نمره‌دهی رتبه‌بندی مختلف شامل طبقه‌بندی Nair و مقیاس نمره چسبندگی تجمعی مورد ارزیابی قرار گرفتند. تجزیه و تحلیل آماری با استفاده از نرم افزار SPSS برای ویندوز، نسخه 0/20، IBM Corp.، Armonk، نیویورک، ایالات متحده آمریکا انجام شد. داده‌های کمی و کیفی به ترتیب با استفاده از آزمون Kruskal-Wallis و Mann-Withney U انجام شد. مقدار احتمال کمتر از 05/0 معنی‌دار از نظر آماری در نظر گرفته شد. یافته‌ها: نمرات شدت چسبندگی در گروه‌های هیالورونات و کنجد به طور معنی‌داری کمتر از گروه کنترل براساس طبقه بندی Nair بود (مقادیر احتمال به ترتیب = 021/0 و 025/0)، با این حال براساس مقیاس نمره چسبندگی تجمعی فقط نمره شدت چسبندگی در گروه هیالورونات به طور معنی‌داری کمتر از گروه کنترل بود (مقدار احتمال = 024/0). در گروه هیالورونات شدت چسبندگی به میزان 48 درصد بر اساس مقیاس نمره چسبندگی تجمعی کاهش یافت. نتیجه‌گیـری: بر اساس یافته‌های این پژوهش می‌توان نتیجه گرفت که روغن هیالورونات سدیم و روغن کنجد ممکن است در پیشگیری از چسبندگی جراحی بعد از عمل جراحی داشته باشد.